عدل و داد : « وَ إِذا حَكَمْتُمْ بَيْنَ النَّاسِ أَنْ تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ » « 1 » . و عدل و داد شكل شاهين ترازو است كه به هيچ طرفى كج نمىشود ، « وَ زِنُوا بِالْقِسْطاسِ الْمُسْتَقِيمِ . » * « 2 » . در وقت لزوم شهادت صادقانه اداى شهادت كردن « وَ لا تَكْتُمُوا الشَّهادَةَ » « 3 » حتّى اگر شهادت راست به ضرر خويشاوندان و يا خودمان باشد : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُونُوا قَوَّامِينَ بِالْقِسْطِ شُهَداءَ لِلَّهِ وَ لَوْ عَلى أَنْفُسِكُمْ أَوِ الْوالِدَيْنِ وَ الْأَقْرَبِينَ . » « 4 » . بازگرداندن امانت به صاحبش : « فَإِنْ أَمِنَ بَعْضُكُمْ بَعْضاً فَلْيُؤَدِّ الَّذِي اؤْتُمِنَ أَمانَتَهُ وَ لْيَتَّقِ اللَّهَ رَبَّهُ . » « 5 » . وفاى به عهد و پيمان‌هاى قطعى كه با عبارت خاصى گفته شده و سوگند نيز ياد كرده‌اند : « وَ الْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ إِذا عاهَدُوا وَ الصَّابِرِينَ فِي الْبَأْساءِ وَ الضَّرَّاءِ وَ حِينَ الْبَأْسِ أُولئِكَ الَّذِينَ صَدَقُوا وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ . » « 6 » .

--> ( 1 ) - نساء ( 4 ) آيهء 58 ، بقره / 282 ، 58 ، 127 ، 135 ، مائده / 8 ، انعام / 152 ، اعراف / 29 ، نحل / 90 ، شورى / 15 ، حديد ( 57 ) آيهء 25 ( - پنج آ و 6 ب ) : به هنگامى كه ميان مردم داورى مىكنيد ، از روى عدالت حكم كنيد . ( 2 ) - اسراء ( 17 ) آيهء 35 ، رحمن / 7 - 9 ( - دو آ ) : و با ميزان و ترازوى صحيح و مستقيم وزن كنيد . ( 3 ) - بقره ( 2 ) آيهء 282 - 283 ، طلاق / 2 ( - 3 ب ) و شهادت را كتمان نكنيد . ( 4 ) - نساء ( 4 ) آيهء 135 ، انعام / 152 ( - يك آ و يك ب ) : اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد ، كاملا قيام به عدالت كنيد و فقط به خاطر خدا شهادت به حق دهيد ، اگرچه به زيان شخص شما يا پدر و مادر و يا نزديكان تمام شود . ( 5 ) - بقره ( 2 ) آيهء 283 ، نساء / 58 ، معارج / 32 ( - يك الف و 2 ب ) : اگر بعضى از شما نسبت به بعضى ديگر اطمينان داشته باشد ( مىتواند بدون نوشتن سند و رهن با او معامله كند و امانت خويش را به او بسپارد ) ، در اين صورت كسى كه امين شمرده شده است ، بايد امانت ( و بدهى خود را به‌موقع ) بپردازد و از خدايى كه پروردگار اوست ، بپرهيزد . ( 6 ) - بقره ( 2 ) آيهء 177 ، مائده / 1 ، رعد / 20 ، معارج / 32 ( - دو الف و دو ب ) : كسانى هستند كه به عهد خويش به هنگامى كه پيمان مىبندند ، وفا مىكنند و كسانى هستند كه در هنگام فقر و محروميّت و به هنگام بيمارى و درد و هم‌چنين در موقع جنگ با دشمن صبر و استقامت به خرج مىدهند و در برابر اين حوادث زانو نمىزنند ، آنها كسانى هستند كه راست مىگويند و آنان پرهيزگارانند . و به‌طور خاص و متمركز و مشخّص مورد توجّه قرار مىدهد ، دو مورد را كه قرآن كريم اين صفت وفاى به عهد را در روابط دنيوى اعلان فرموده است : « وَ لا تَكُونُوا كَالَّتِي نَقَضَتْ غَزْلَها مِنْ بَعْدِ قُوَّةٍ أَنْكاثاً تَتَّخِذُونَ أَيْمانَكُمْ دَخَلًا بَيْنَكُمْ أَنْ تَكُونَ أُمَّةٌ هِيَ أَرْبى مِنْ أُمَّةٍ إِنَّما يَبْلُوكُمُ اللَّهُ بِهِ وَ لَيُبَيِّنَنَّ لَكُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ ما كُنْتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ . » - نحل / 92 : همانند آن زن نباشيد كه -